Weinigen weten dat de hoofdpersoon uit het gelijknamige toneelstuk Gijsbrecht van Amstel echt heeft bestaan. En dat hij na zijn vlucht uit Amsterdam na zijn mogelijke betrokkenheid bij de moord op Floris V in 1296 in ballingschap is gaan leven in het hertogdom Brabant. Gijsbrecht is waarschijnlijk rond 1303 gestorven in het Brabantse land, omgeving Oss. Na een eeuwenlange speeltraditie zal donderdag 26 januari in Theater aan de Parade de cirkel rond zijn: dan zal Gijsbrecht van Amstel  van Het Toneel Speelt  weer thuiskomen in het Brabantse land. Maar die avond zal er ook een unieke ontmoeting plaatsvinden. In het publiek zal een aantal hele bijzondere gasten zitten: de nazaten van de echte Gijsbrecht van Amstel. Catherina, Hein en Charlotte van Amstel en hun tante Maya van Amstel. Na afloop van de voorstelling zal hoofdrolspeler Mark Rietman de afstammelingen van zijn karakter ontmoeten. 

Theodor van Amstel (1927-2009), de vader van Catherina, Hein en Charlotte, is een van de weinige rechtstreekse afstammelingen in de mannelijke lijn van Gijsbrecht van Amstel. Theodor is de auteur van het boek uit 1999 De Heren van Amstel 1105 – 1378. Het boek is een diepgaand onderzoek naar het oude riddergeslacht Van Amstel. 

Het stuk der stukken van vaderlandse bodem is weer terug in de Nederlandse theaters Gijsbrecht van Amstel van de onbetwiste oervader van onze taal: Joost van den Vondel. Vondels thema – de door barbaren bedreigde beschaving en de alles overwinnende liefde – is van alle tijden. De klassieker  en eeuwenlang Nederlands populairste toneelstuk Gijsbrecht van Amstel, onder de regie van Jaap Spijkers, beschikt over een schitterende cast met Mark Rietman, Carine Crutzen, Daan Schuurmans, Marisa van Eyle, Paul Hoes e.a. De voorstelling is donderdag 26 januari 2012 te zien in Theater aan de Parade. Voor kaarten www.theateraandeparade.nl 

Gijsbrecht is het hoofdpersonage in Joost van den Vondels toneelstuk Gijsbrecht van Aemstel. Het verhaal speelt zich echter af tijdens het Beleg van Amsterdam in het jaar 1303, waar Gijsbrechts zoon Jan voornamelijk bij betrokken was. Men gaat ervan uit dat zowel Gijsbrecht als zijn zoon als voorbeeld dienden voor het hoofdpersonage. Gijsbrecht was rond 1290 een van de belangrijkste Hollandse edellieden. In 1291 nam hij de eerste plaats in de raad, die 's Graven gemalin Beatrix, tijdens de afwezigheid van haren gemaal, ter zijde stond. Kort daarna beraamde hij samen met de leenmannen Gerard van Velsen en Herman VI van Woerden het plan om hun leenheer, graaf Floris V van Holland, te ontvoeren en op te sluiten in het Muiderslot. Na de doodslag van Floris V (in 1296), wist Gijsbrecht te ontsnappen. Tijdens zijn ontsnapping wist lijf en goed te verbeuren, hij vluchtte naar Vlaanderen, vertoonde zich nog te Veere om graaf Jan van Avesnes zijne opwachting te maken, toch moest hij opnieuw vluchten. De rest van zijn leven bracht hij in ballingschap door in het hertogdom Brabant. Later was hij in de Betuwe gevestigd (de omgeving van Oss). Na 1303 wordt hij niet meer genoemd. De motieven van Gijsbrecht voor de ontvoering zijn nooit helemaal duidelijk geworden, maar houden naar alle waarschijnlijkheid verband met de politieke keuzes (plotseling het Engelse kamp verlaten en de Franse zijde kiezen n.a.v. onenigheid met Vlaanderen) van Floris V.