Zoek...
CONCERT RECENSIE
DOOR TRUUS DE BOER
2012-08-28 07:00:00 • 9 min lezen

Jazz Middelheim ‘Het vriendelijkste jazzfestival van België’

‘Het vriendelijkste jazzfestival van België’, aldus Jeff Neve in de aankondiging van zijn concert op Jazz Middelheim in Antwerpen. En hoewel ik vooral ervaring heb met jazzfestivals in Nederland kan ik me alles voorstellen bij deze omschrijving. Een prachtig park, vriendelijke mensen, vier dagen lang drie tot vier concerten per avond in een open ‘circustent’. Onder het genot van lekker eten en uiteraard een heerlijk Belgisch biertje. Een groot contrast met festivals als North Sea Jazz. Vriendelijk ja, maar saai allerminst. En het aanbod van de muziek is afwisselend en van hoge kwaliteit.

 

Persoonlijk al enkele jaren bezoeker van Jazz Middelheim en het verveelt zeker niet. Sommige concerten lijken ‘vaste waarden’ van het festival, zoals het hoogtepunt van vrijdagavond, Toots Tielemans. Dit jaar 90 geworden en zijn fanschare lijkt alleen nog maar te groeien. Op het moment dat Toots het podium betreedt hebben zo’n 6000 mensen zich verzameld in en rond de festivaltent en als er meer mensen op het terrein hadden gekund waren die er zeker geweest. De klanken van Toots hebben ieder jaar weer iets magisch en de setting in het park Den Brandt past ideaal.

 

Donderdag gaat het festival van start met een kleine teleurstelling. Ornette Coleman heeft voedselvergiftiging opgelopen en is daardoor niet in staat de slot act te vormen. Maar er is een volwaardige vervanging gevonden in John Zorn met bassist Bill Laswell en slagwerker Milford Graves. Een enkeling verlaat de tent met de opmerking ‘even bijkomen hoor’, want het is muziek voor de liefhebber, maar daar zijn er meer dan genoeg van. Het hoogtepunt van de avond was voor mij het concert voorafgaand aan John Zorn, een gitaarkwintet onder de naam ‘Night of the jazz guitars’ met Larry Coryell, Helmut Kagerer, Paulo Morello, Andreas Dombert en Philip Catherine. De laatste geeft twee prachtige gevoelige solo’s weg. Een bijzondere ervaring, vijf grote jazzgitaristen samen. Eerder op de avond heeft men nog kunnen genieten van het Kris Defoort trio, naast piano bestaande uit Nicolas Thys (elektrische bas) en Lander Gyselinck (drums). Drie generaties op het podium, waarbij een zeer muzikale gevoeligheid en openheid opvalt.

 

Dag twee van het festival begint met 'aanstormend talent', jonge muzikanten onder begeleiding van Greg Cohen. Het betreft hier een coachingsproject voortgekomen uit een samenwerking tussen het Artesis conservatorium Antwerpen en Jazz Middelheim. Het biedt jonge muzikanten de kans om ervaring op te doen met een coach met internationale faam. De muziek klinkt fraai, maar hier en daar nog wat 'netjes' en voorzichtig, maar het talent is er zeker in terug te horen. Zoals ieder jaar is ook Nederland vertegenwoordigd op Jazz Middelheim, dit keer in de persoon van Eric Vloeimans met de Holland Baroque Society. In de aankondiging wordt een cross-over van barok naar jazz beloofd, maar die had duidelijker gemogen. Een mooi contrast tussen jazz en barok had ik graag gehoord, maar ik krijg meer het gevoel dat Eric Vloeimans deel uitmaakt van een barok-ensemble dan dat er sprake is van een cross-over. Dan volgt voor mij de grootste verrassing van het festival: Stefano Bollani (piano) en de Braziliaanse bandolimspeler Hamilton de Hollanda. Hollanda wordt wel de Jimi Hendrix van de bandolim (een soort mandoline) genoemd en dat is te merken want hij gaat helemaal los op het instrument. De muziek schiet - in positieve zin - alle kanten uit. Het klinkt het ene moment als filmmuziek die doet denken aan Charlie Chaplin, het andere moment zitten we vol in de jazz om vervolgens in flamenco-invloeden te belanden. Een eindeloze hoeveelheid noten komt in een sneltreinvaart voorbij maar geen een is overbodig. Verfrissend, verrassend, virtuoos.

 

Zaterdag is een bloedhete dag, maar is muzikaal gezien het minst verwarmend. Mixtuur, een groep onder leiding van Tuur Florizoone (accordeon) bijt het spits af. Tuur laveert tussen jazz, folk en wereldmuziek en hoewel zijn spel me aanspreekt, vind ik de entourage minder interessant. Ik had Tuur graag solo gezien. Dan twee bekende namen, een 'grote belofte' Zara McFarlane en een oude ster Paolo Conte, die wat mij betreft allebei wat teleurstellen. Zara McFarlane wordt vergeleken met Dianne Reeves, Cassandra Wilson en Jill Scott, maar komt daarbij niet in de buurt, vooral de performance en krachtige uitstraling laten te wensen over. De muziek is soft en McFarlane staat regelmatig deels met haar rug naar het publiek, wat uiteraard niet communiceert. Ook Paolo Conte komt kracht te kort. Zijn kenmerkende rauwe stemgeluid klinkt bij de 75-jarige anders dan we van vroeger gewend zijn.

Gelukkig eindigt het festival sterk met topmuzikanten Jeff Neve en bassist Avishai Cohen. Jeff Neve treedt op met een trio aangevuld met zes blazers en speelt composities van zijn nieuwe project 'Sons of The New World'. Hierin uit hij zijn maatschappelijke bewogenheid en dat maakt indruk, met name bij zijn compositie ‘Zuurstof’ naar aanleiding van de Pukkelpopramp. Het is persoonlijk, en zeer gevoelig, de pianist is nog steeds de wonderboy van de Belgische jazz.

Zeker zo indrukwekkend is bassist Avishai Cohen die in de jaren negentig doorbrak aan de zijde van pianist Chick Corea. Als er iemand met complete passie en overgave speelt dan is het Avishai Cohen. De laatste jaren verwerkt hij onder meer zijn Joodse roots in zijn muziek, wat net als bij Jeff Neve resulteert in een zeer persoonlijke en intense stijl. Jazz Middelheim sluit af met de 77-jarige Abdullah Ibrahim. Een poëet op de piano, die Zuidafrikaanse muziek vermengt met jazz. Met zijn zevenkoppige band Ekaya, met name blazers, voert hij zijn herkenbare eigen composities uit. Het is typische zondag-avond jazz, en meerdere mensen worden liggend op het gras in slaap gewiegd door Ibrahim. Een laatste drankje en iedereen verlaat voldaan het park. Tot volgend jaar mooi Jazz Middelheim!

 

 

Foto: Bruno Bollaert - volume12.net

Deel via social media: