Zoek...
Mats Gustafsson met The Thing naar Bimhuis

Mats Gustafsson met The Thing naar Bimhuis

“Het publiek moet zich afvragen waar het over gaat.”

PERSBERICHTEN
DOOR DAVID VAN DE KERKHOF
2017-10-17 07:00:00 • min lezen

Mats Gustafsson met The Thing naar Bimhuis

Een ‘Europees punk jazz power trio’ is de Scandinavische groep The Thing wel genoemd. Tenor- en baritonsaxofonist Mats Gustafsson heeft daar zo z’n ideeën over. ,,We zijn er niet om te entertainen en mensen met hun voet op de maat van de muziek mee te laten tikken. Het publiek moet fysiek geraakt worden. Wij nemen deze muziek heel serieus. Die gaat diep voor ons. Het is zeker geen ‘pop’. Maar we willen ook niet aan een ander etiket gebonden zijn. Dan gaat het roer radicaal om.’’

De Zweed Gustafsson en de Noren Paal Nilssen-Love op drums en Ingebrigt Håker Flaten op contrabas beginnen de groep rond de eeuwwisseling. En ‘punkjazz’-etiket of niet, altijd was er die intensiteit en power die vaker met rockmuziek dan met jazz geassocieerd wordt. In 2012 werd zelfs even daadwerkelijk een stap richting poppubliek gedaan, toen The Thing een album opnam met zangeres Neneh Cherry.

Dat was overigens geen willekeurige samenwerking en had alles te maken met de ontstaansgeschiedenis van het trio. ,,The Thing begon in 2000 als eenmalig plaatproject, waarbij ik met enkele bevriende Noorse muzikanten stukken van trompettist Don Cherry opnam voor een nieuw label,’’ vertelt Gustafsson. Het resultaat was het album ‘The Thing’, dat vervolgens ook de groepsnaam zou worden en ontleend was aan een nummer van de plaat ‘Where is Brooklyn?’ die Cherry in 1966 opnam met ondermeer saxofonist Pharoah Sanders.

Maar het klikte tussen de Zweed en de twee Noren en het trio ging op tournee en werd een ‘working unit’. Sindsdien volgde er nog een dozijn albums waarop het repertoire breder wordt, met ruimte voor composities van andere jazzmusici, maar ook thema’s uit de rock en eigen stukken.

,,Improviseren is altijd het doel van de groep geweest,’’ benadrukt de saxofonist. ,,De thema’s die we spelen, of ze nu uit de rock of uit de jazz komen, of dat we ze zelf geschreven hebben, dienen vooral als bruggen tussen improvisaties. Iemand van ons brengt iets in en dan gaan de anderen daar op door. We werken eigenlijk nooit met een setlist, al hebben we bij concerten wel wat thema’s om op terug te vallen’’.

Gustafsson is nu tweeënvijftig. Hij werd geboren in de stad Umeå in midden-Zweden en vertrok vandaar halverwege de jaren tachtig naar Stockholm om aan het conservatorium te gaan studeren. Het podium trok echter zo dat van de formele opleiding weinig terecht kwam. In de jaren negentig spelde hij reeds internationaal en de Zweed werd in 1994 zelfs gevraagd voor het vermaarde Chicago Tentet van saxofonist Peter Brötzmann. Sindsdien is hij een veelgevraagd improvisator met een discografie van meer dan honderd platen – misschien wel honderden. Tegenwoordig woont hij in Oostenrijk.

Muziek is onderzoek, vindt Gustafsson. En niet alleen voor de muzikanten; ook voor het luisteraar. ,,Het publiek moet zich afvragen waar het over gaat. En wij als muzikanten moeten bijdragen aan het formuleren van die vragen en géén antwoorden willen geven. Actief luisteren ja, dat verwacht ik wel. Voor onszelf gaat de muziek ook steeds meer over nieuwsgierigheid. Binnen The Thing praten we ook veel over onze muziek. Over het waarom ervan en wat we ermee willen. Dat is een noodzakelijkheid voor ons geworden. Een verantwoordelijkheid naar de band en naar de muziek.’’

,,Dat album met Neneh Cherry was ons initiatief, als band. Soms willen we er graag een vierde muzikant bij – zo hebben we ook met Thurston Moore gewerkt. Toen we die plaat met Neneh maakten spraken we af dat zij helemaal geen compromissen zou sluiten, maar wij evenmin. Dat is uiteindelijk toch ons meest song-gerichte album geworden.’’

,,Mijn andere vaste groep naast The Thing is Fire!. The Thing bestaat nu achttien jaar en Fire! tien. Die twee ‘units’ zijn enorm belangrijk voor mij. Ze voeden elkaar. Met die twee bands ga ik ook op tournee. Soms is het frustreren dat ik niet meer aan kan pakken, maar mijn gezin is ook heel belangrijk en ik wil rustig componeren.’’

,,Risico’s nemen is belangrijk voor mij in de muziek. Je moet fouten kunnen maken; anders ben je verdoemd. Het publiek voelt dat ook. Als je een risico neemt, iets nieuws probeert, en het lukt, dan is dat geweldig. En als het mislukt dan heb je in ieder geval weer iets geleerd. Fouten en mislukkingen zijn voor mij de sleutel van mijn muzikale vooruitgang. Alle nieuwe vondsten op mijn saxofoon waren het gevolg van mislukte pogingen…..’’

Peter Bruyn

The Thing speelt wo 18 okt in het Bimhuis, Amsterdam en  vr 20 okt in Ekko, Utrecht

Deel via social media: